Grenzen verleggen zonder jezelf te verliezen

Hoe professionals balanceren tussen studie, werk en leven

Een postacademische studie volgen naast een baan en een gezin is ambitieus en steeds meer professionals wagen die stap. Zij willen zich verdiepen, heroriënteren of blijven groeien. Maar leren terwijl het werk doorgaat brengt een duidelijke uitdaging met zich mee. Hoe vind je balans tussen studie, werk en leven?

Auteur: Anouk van de Vrie

Dat vraagt om meer dan planning en discipline. Het draait ook om weten waar je grenzen liggen en wanneer je ze juist moet verleggen. Zonder rek geen groei, maar zonder grens geen rust.

7

Wanneer moet je grenzen bewaken, en wanneer juist verleggen?

Lonneke Korenromp, die studenten coacht bij de MBA-opleidingen van de VU School of Business and Economics, begeleidt professionals die zich verder willen ontwikkelen naast hun werk. Ze ziet dagelijks hoe belangrijk het is om te leren schakelen tussen inspanning en herstel.

“Wanneer moet je grenzen bewaken en wanneer juist een beetje verleggen? Want daar leer je van,” zegt ze. “Wie weer gaat studeren is per definitie in transitie. Dat is mooi, omdat het nieuwe deuren opent, maar ook ongemakkelijk: verandering brengt altijd onzekerheid met zich mee. Het helpt als je dat weet, dan kun je milder zijn voor jezelf.”

Tijdens haar coachingstrajecten helpt Korenromp deelnemers zicht te krijgen op hun non-negotiables, dat wat ze niet willen opofferen in de drukte van werk en studie.

Korenkomp: “Bijvoorbeeld ’s avonds je mail niet meer openen als je er toch niets mee gaat doen. Je kunt het dan niet meer oppakken, maar het blijft wél in je hoofd zitten. Door bewust even afstand te nemen, ontstaat er ruimte voor rust. Kleine keuzes kunnen veel veranderen.”

Alles tegelijk willen

Die zoektocht herkent ook Sanne Meeder, studentencoach bij de deeltijdopleiding Accountancy.

“Onze studenten zijn vaak young professionals tussen de 21 en 40,” vertelt ze. “Ze hebben nu drie ballen in de lucht te houden: werk, studie en privé. Dat vraagt om een voortdurend evenwicht te vinden, een leerproces waar ze nu middenin zitten. We horen vaak: ‘ik wil zo snel mogelijk mijn diploma’. Dan gaan we in gesprek over waar die druk vandaan komt, van henzelf, van hun werk of gewoon uit enthousiasme.”

Meeder is voor studenten het eerste aanspreekpunt bij vragen of twijfels. “We proberen zo laagdrempelig mogelijk te zijn,” zegt ze “studenten weten dat ze bij ons een luisterend oor vinden als iets knel zit wat impact heeft op de studievoortgang. Het is fijn als iemand luistert zonder oordeel en helpt meedenken, zodat de student verder kan. Dat persoonlijke contact en het stellen van de juiste vragen geven richting.

'De behoefte aan grenzen stellen is geen luxeprobleem.'

De cijfers achter balans

De behoefte aan grenzen stellen is geen luxeprobleem. De Nationale Enquête Arbeidsomstandigheden 2023 laat zien dat 44 procent van de Nederlandse werknemers moeite heeft om de balans tussen werk en privé te bewaren. Het aantal mensen met burn-outklachten steeg in 2023 naar 19 procent, het hoogste percentage ooit gemeten.

Ook studenten staan onder druk. Eén op de drie deeltijdstudenten ervaart regelmatig stress door de combinatie van werk en studie. De Monitor Mentale Gezondheid Studenten van het Trimbos-instituut meldt 44 procent van alle studenten angst- of spanningsklachten (2023). Deze cijfers benadrukken hoe belangrijk het is dat professionals tijdens een studie actief ondersteund worden in het bewaken van hun grenzen.

Quote van een student die coaching ontving van Sanne Meeder: “Tijdens mijn studie vond ik het belangrijk om regelmatig te kunnen sparren met mijn coach Sanne. Het ging niet alleen om de inhoud, maar juist om samen te kijken wat realistisch was qua planning. Met een fulltimebaan, jonge kinderen en de druk om op alle fronten goed te presteren, voelde het soms alsof ik mezelf aan het voorbijrennen was.”

'Grenzen zijn geen muren. Ze geven richting. En ze mogen verschuiven, zolang jij aan het stuur blijft.'

Bewust grenzen trekken Korenromp en Meeder benadrukken beiden dat grenzen stellen niet draait om minder doen, maar om bewuster kiezen.

“Ik geef eigenlijk geen adviezen,” zegt Korenromp. “We onderzoeken samen wat belangrijk is en welke keuze daarbij past. Als mensen beter inchecken bij zichzelf, weten ze vanzelf waar de grens ligt.”

Hun aanpak sluit aan bij het SER-rapport Grip op Werk (2022), waarin het stellen van grenzen wordt genoemd als kerncompetentie voor duurzame loopbanen. Werkenden die expliciete afspraken maken over werktijd en herstelmomenten rapporteren 40 procent minder stressklachten dan wie dat niet doet.

“Het gaat om bewustwording,” vult Meeder aan. “Na een of soms meerdere gesprekken zie je dat studenten ook wel gaan inzien dat je niet alles perfect kunt doen in je werk, studie en privé. Soms is goed al goed genoeg en gaan ze zich al zichtbaar beter voelen. Soms helpt de erkenning al. 'ja het is veel en soms mag het ook best even schuren'. Zo'n persoonlijke ervaring geeft weer zicht op wat iemands gezonde grenzen zijn.”

Grenzen geven richting Grenzen blijken zelden strak of definitief. Ze verschuiven met de levensfase, met ambities en omstandigheden. Het gaat niet om zo veel mogelijk ‘nee’ zeggen, maar om weten waar ‘nee’ nodig is en waar juist ruimte zit om te groeien. “Grenzen zijn geen muren,” zegt Korenromp. “Ze geven richting. En ze mogen verschuiven, zolang jij aan het stuur blijft.”

Volgens de Landelijke Monitor Werkgeluk 2024 scoren werknemers die regelmatig met leidinggevenden of collega’s praten over hun grenzen 30 procent hoger op werkgeluk dan wie dat niet doet. Grenzen zijn dus niet alleen persoonlijk, maar ook relationeel: ze worden zichtbaar in contact met anderen.

Quote van een MBA student die coaching ontving van Lonneke Korenromp: ‘’Coaching tijdens mijn opleiding heb ik ervaren als een cadeautje. Er waren in mijn geval momenten waar ik veel onzekerheid voelde. Door mijn momenten met Lonneke kreeg ik een beeld waar het lag en hoe ik hieraan kon werken.’’

VU School of Business and Economics for Professionals

Met een opleiding van de School of Business and Economics for Professionals kies je voor hoogwaardig, innovatief en ambitieus onderwijs. Met een betekenisvolle impact op de economische, maatschappelijke en mondiale uitdagingen van deze tijd. Altijd in deeltijd, dus goed te combineren met werk- en privésituatie. Van langlopende programma’s zoals MBA’s en masterprogramma’s binnen verschillende vakgebieden, tot kortlopende programma’s gericht op specifieke ontwikkelingen als duurzaamheid of datagedreven sturing, of meer generieke onderwerpen als leiderschap en verandermanagement.

Exclusief voor jou als alumnus

Wist je dat je je als VU-alumnus kan blijven ontwikkelen via SBE for Professionals - met exclusief alumnivoordeel, waaronder kortingen op onze programma's voor professionals? Blijf groeien en blijf verbonden.

Bekijk het volledige aanbod voor professionals

Of lees meer over de exclusieve voordelen voor jou als alumnus

DEEL DEZE PAGINA